Dumlupınar Meydan Muharebesi öncesi Türk Ordusu'nun hazırlıkları müthiş bir gizlilik içerisinde devam etmiştir.

Başkomutan Mustafa Kemal Paşa’nın cepheye gittiği 17 Ağustos 1922 tarihinden bir gün önce yani 16 Ağustos 1922 günü Cebelibereket (Osmaniye) Mebusu Binbaşı İhsan (Eryavuz) Bey’in Ankara Keçiören'deki bağ evinde Büyük Taarruz’un planlandığı bir akşam yemeği toplantısı yapılmıştır.

Başkomutan Mustafa Kemal Paşa bu toplantıda tüm dünya ajanslarına, ‘21 Ağustos 1922 Çankaya’da Çay Partisi Verilecek’ haberi geçilmesini emretmiş ve 17 Ağustos 1922 günü gizlice cepheye gitmiştir.

Cebelibereket (Osmaniye) Mebusu Binbaşı İhsan (Eryavuz) Bey 16 Ağustos 1922 günü yapılan bu toplantıda Uşak Cephesi’ndeki muhtemel kurguyu şu şekilde aktarmaktadır ;

Bir gün başkumandan Mustafa Kemal Paşa bana, "Yarın akşam evinde bize bir ziyafet hazırla! Toplantıda şu zevat bulunacaktır" demiş, isim listesi de vermişti. Keçiören'deki şimdiki evimde olan bu toplantıda Müdafaa-i Milliye Vekili Kazım Paşa, Ağaoğlu Ahmet Bey, İstanbul Mebusu Rıza Bey, Kılıç Ali Bey ve daha bazı zevat ile Paşa'nın her zaman yanında bulunan arkadaşları vardı. Rus Sefiri ''Aralof yoldaş" da hususi olarak bu ziyafete davet edilmişti. Büyük Taarruz'un hemen arifesinde vuku bulan bu toplantıda adet olduğu üzere biraz içildi.(…) Nihayet söz, arifesinde bulunduğumuz Büyük Taarruz'a geldi. Başkumandan Paşa Yunan ordusuna taarruza karar verdiğini, hatta buradan yarın sabah doğruca cepheye hareket edeceğini bildirdi. Sakarya'da mağlup edilen düşman ordusu [Eskişehir-i Şarki,¬ Seyyidgazi- Afyon-ı Şarki] 'ndan geçen hatta çekilerek bir senedir orayı esaslı surette tahkim ve bazı mühim noktaları el örgüleri ve diğer çeşitli engeller ile teçhiz etmişti. Bundan başka düşman iki tarafta biri Eskişehir- Bilecik- İzmit; diğeri Afyon- Uşak- İzmir 'e uzanan demiryollarından ibaret çifte menzil hattına sahipti. Keza Eskişehir-Afyon demiryolu da elinde idi.(…) Paşa, İstanbul Mebusu Ali Rıza(Bebek) Bey'e soru yöneltmiş, "Senin fikrin nedir?" diye sormuş. Rıza Bey de, "Kazancı-Uşak tutulabilirse bunu büyük başarı sayarım" diye cevap vermişti. Bunun üzerine Paşa, "Sen mevcut araçlar ilerisine kifayet etmez, demek istiyorsun! değil mi? Düşmanın menzilinden terk edeceği mebzul vasıtalardan istifade edecek, bu taarruzla harbi mutlaka bitireceğim. Bunu bilmiş olasınız!" mukabelesinde bulundu. Anlaşılıyordu ki, başkumandan pek cüretkarane bir plan takip edecek. Son kozu mutlaka oynamak istiyordu.

Programa Uşak Belediye Meclis Üyesi Ebru Özkaracahisar da katılarak vatandaşlarla birlikte konseri takip etti.

Uşak Belediyesi Kültür ve Sosyal İşler Müdürlüğü, etkinliğin ardından yaptığı açıklamada, programa katılan Belediye Meclis Üyesi Ebru Özkaracahisar'a ve meydanı doldurarak etkinliğe ilgi gösteren tüm sanatseverlere teşekkür etti.

Açıklamada ayrıca, kültür ve sanat etkinliklerinin önümüzdeki günlerde de devam edeceği belirtilerek, Uşaklılar yeni programlara davet edildi.

(UŞAK BELEDİYESİ)

Huzurpark Ferdi Zeyrek Amfi Tiyatro'da düzenlenen gösteriye Uşak Belediye Başkan Yardımcısı Devrim Alkan ile çok sayıda vatandaş katıldı. Mizahi anlatımı ve toplumsal eleştirileriyle dikkat çeken oyun, izleyicilere hem kahkaha dolu anlar yaşattı hem de düşündürdü.

Oyunun sonunda oyuncular uzun süre alkışlanırken, tiyatroseverler başarılı performansları nedeniyle ekibi tebrik etti. Açık havada gerçekleştirilen etkinlik, kültür ve sanat dolu bir yaz akşamına ev sahipliği yaptı.

Uşak Belediyesi Kültür ve Sosyal İşlerden Sorumlu Başkan Yardımcısı Devrim Alkan, kentte kültür ve sanat etkinliklerini artırarak vatandaşları farklı sanat dallarıyla buluşturmaya devam edeceklerini belirterek, etkinliğe katılan tüm vatandaşlara teşekkür etti.

Uşak Belediyesi tarafından düzenlenen "Atapark Şarkıları" konser serisi, 27 Temmuz Pazartesi akşamı başlıyor. Uşak Kent Orkestrası'nın eşlik edeceği etkinliklerde vatandaşlar, yaz akşamlarını müzik eşliğinde geçirme fırsatı bulacak.

Konser serisinin ilk konuğu 27 Temmuz'da Gamze Kucak olacak. Program kapsamında 3 Ağustos'ta Fatih Nacak, 10 Ağustos'ta Hatice Kunan, 17 Ağustos'ta Murat Can Gündoğu ve 24 Ağustos'ta ise Mert Doruk sahne alacak.Atapark'ta gerçekleştirilecek konserlerin tamamı saat 21.00'de başlayacak. Uşak Belediyesi, etkinliklere tüm vatandaşları davet ederek yaz akşamlarını müzikle renklendirmeyi hedeflediklerini belirtti.

(UŞAK BELEDİYESİ)

Osmanlı Devleti, Yörük Mukataası'na bağlı cemaatlerin yeniden sayılmasını ve vergilerinin doğrudan hazine adına tahsil edilmesini istemiştir. Bu görev, Yörük Voyvodası Mustafa'ya verilmiştir. Voyvoda, Uşak Kazası'nda yaşayan Sıraclar ve Eğriceler cemaatlerini yeniden tahrir ederek Baş Muhasebe Defteri'ne kaydetmek üzere bölgeye gelmiştir. Ancak bu çalışma, yerel çıkar çevrelerinin direnişiyle karşılaşmıştır.

Belgelere göre Akkilise Zeameti adına hareket eden Uşaklı Veli ile Uşak Kadısı, söz konusu cemaatlerin Yörük Mukataası'na değil, Akkilise Zeameti'ne bağlı reâya olduğunu ileri sürmüşlerdir. Ahkâm Defteri'nde kullanılan "yekdil olub" ifadesi, bu iki yerel yöneticinin aynı amaç doğrultusunda birlikte hareket ettiğini açıkça göstermektedir. Böylece aynı topluluk üzerinde hem merkezî mali teşkilat hem de yerel zeamet idaresi hak iddia etmiş; vergi gelirlerinin kime ait olacağı meselesi ciddi bir idarî krize dönüşmüştür.

Gerginlik kısa süre içinde şiddete dönüşmüştür. Osmanlı arşiv belgesine göre Yörük Voyvodası Mustafa, Uşak çarşısında herkesin gözü önünde bindiği attan zorla indirilmiş, cebir ve kuvvet kullanılarak etkisiz hâle getirilmiştir. Devlet adına topladığı gelirler de aynı anda gasp edilmiştir. Belgede yağmalanan mallar ayrıntılarıyla sayılmaktadır: 870 adet zincirli altın, hizmetkârında bulunan 500 guruş nakit para ve diğer eşyalar zorla alınmıştır. Bu paraların şahsî servet değil, Yörüklerden tahsil edilen mal-ı mîrî, yani devlet geliri olduğu özellikle belirtilmektedir. Dolayısıyla yaşanan hadise, bir kişiye karşı işlenmiş adi bir suç değil; Osmanlı hazinesine ve devlet adına yürütülen resmî göreve karşı yapılmış doğrudan bir müdahaledir.

Olayın ardından Divân-ı Hümâyun derhâl harekete geçmiştir. Dikkat çekici biçimde soruşturma Uşak Kadısı'na bırakılmamış; tarafsızlığın sağlanması amacıyla Eşme Kadısı, Gediz Kadısı ve Kütahya Mütesellimi görevlendirilmiştir. Bu görevlilere, yağmalanan mal-ı mîrînin eksiksiz biçimde geri alınması, sorumluların yakalanması ve direnmeleri hâlinde Kütahya Kalesi'ne kalebent edilmeleri emredilmiştir. Ayrıca olayın faillerinin isimlerinin İstanbul'a bildirilmesi ve haklarında sürgün dâhil gerekli cezaların uygulanması istenmiştir. Bu emirler, merkezî idarenin olayı sıradan bir asayiş vakası olarak değil, devlet otoritesine karşı işlenmiş ağır bir suç olarak değerlendirdiğini göstermektedir.

Hadisenin temelinde yalnızca para meselesi bulunmamaktadır. Asıl mücadele, Sıraclar ve Eğriceler cemaatlerinin hangi idarî statüye tabi olacağı üzerinedir. Eğer bu topluluklar Yörük Mukataası reâyası olarak kabul edilirse vergileri doğrudan hazineye gidecek; Akkilise Zeameti reâyası sayılırsa gelirler zeamet sahibine aktarılacaktır. Bu nedenle Uşak'ta yaşanan çatışma, Osmanlı taşrasında vergi kaynaklarının kontrolü üzerinden şekillenen daha geniş bir iktidar mücadelesinin somut örneğidir.

Bu arşiv kaydı, XVIII. yüzyıl başlarında Uşak'ın yalnızca bölgesel bir yerleşim merkezi olmadığını; Batı Anadolu'daki Yörük teşkilatı ve mali sistemi açısından stratejik bir konuma sahip olduğunu göstermektedir. Devletin doğrudan görevlendirdiği bir voyvodanın Uşak çarşısında saldırıya uğraması ve Divân-ı Hümâyun'un olaya bizzat müdahale etmesi, bölgenin mali ve idarî önemini açıkça ortaya koymaktadır. Aynı zamanda bu olay, merkezî devletin taşradaki yerel güç odaklarıyla yaşadığı gerilimlerin de çarpıcı bir örneğidir.

Bugün bu hüküm, yalnızca bir adlî vakayı belgeleyen kayıt olmanın ötesinde; Uşak'ın XVIII. yüzyıldaki sosyal yapısını, Yörük teşkilatını, vergi düzenini ve devlet-toplum ilişkilerini anlamamızı sağlayan en önemli birinci el Osmanlı kaynaklarından biridir. Uşaklı Veli, Uşak Kadısı, Akkilise Zeameti, Sıraclar ve Eğriceler gibi isimlerin aynı belge içerisinde birlikte yer alması, dönemin yerel güç dengelerini bütün açıklığıyla gözler önüne sermektedir.

Kaynak: Başbakanlık Osmanlı Arşivi (BOA), KK.d., 5061/1135, s. 24, Yörük ve Voynuk Ahkâm Defteri.

Senaryosunu ünlü İtalyan oyun yazarı, tiyatro yönetmeni ve oyuncusu, 1997 yılında Nobel Edebiyat Ödülü kazanan Dario Fo’nun yazdığı” “Ödenmeyecek Ödemiyoruz” adlı 2 perdelik tiyatro oyunu, 26 Temmuz Pazar günü saat:20.00’de Huzurpark Ferdi Zeyrek Amfi Tiyatrosunda sergilenecek.

Yaş sınırı: +16 olarak belirlenen kara komedi tarzı oyununun gülerken düşündüren, düşünürken güldüren bir yapısı olduğu belirtildi.

Oyunun konusu

Sürekli yükselen hayat pahalılığı karşısında varoşlarda yasayan kadınlar, fiyatların zamlanmasına karşı hep birlikte eski fiyatlar üzerinden alışveriş yapmaya karar verirler ve "Ödenmeyecek! Ödemiyoruz!" diyerek süpermarketteki yiyeceklere el koyarlar. Ve işler karışır... Hayat pahalılığına karşı bir köşe kapmaca oyunu başlar.”

Füsun Demirel’in çevirdiği oyunun yönetmenliğini Çağrı Gülerer, genel sanat yönetmeliğini de Mustafa Tunay üstlendi.

Oyuncu Kadrosu

Oyunda Deniz Toprak, Furkan Alkan, Hakan Baştürk, İlknur Şen, Mert Ertürk ve Zehra Gülerer rol alıyor.

Oyunun Genel Sanat Yönetmenliğini yapan Mustafa Tunay, Uşaklı tüm tiyatro severleri ücretsiz sergilenecek olan oyunu izlemeye davet etti.

Tunay, “Dario Fo’nun unutulmaz eserlerinden biri olan “Ödenmeyecek! Ödemiyoruz!” adlı oyunu izlemek isteyen Uşaklı tiyatro severler, biletlerini AKM gişelerinden ve dijital satış kanallarından (biletinial.com) temin edebilecek. Oyunumuz ücretsizdir.

Uşaklı çocuklarımızın oynadığı bu güzel oyuna halkımız davetlidir.” dedi.

Anlatan: Hasan Aysal

Başbakanlık Eski Danışmanı.

Babam Kütahya mebusu seçildiği dönemde Adnan Menderes Başbakandır . O’ nunla olan yakınlığından dolayı o dönemde Kütahya’ya bağlı ilçe olan Uşak’ın il olması için girişimlerde bulunur ancak Uşak’ın yanı sıra büyük kazalar vardır onlarda il olma adına mücadeleye girişir bazılarının sırası bile gelmiştir heyecanla il olmayı beklerler. Babam bütün bunlara rağmen ısrarcıdır illaki Uşak’ı il yapacaktır. Babamın ısrarla il olma isteğine karşın Başbakan Adnan Menderes bir teklifte bulunur

“ Yusuf Bey sen Uşak’ın il olma isteğinden vazgeç , beni bu sıkıntıdan kurtar ben de Uşak’a Azot sanayii yi getireyim ilçeye fabrikası açayım” der. Babam ona Ağabey diye hitap eder buna karşılık Başbakan Adnan Menderes’e şu cevabı verir;

“Ağabey ben hemşehrilerime söz verdim bu teklifinize karşı Uşak’ın il olması yönünde tercihimi kullanıyorum sizden bu tercihimizi onaylamasını istirham ediyorum” der.

Rahmetli Hakkı Gedik’le beraber büyük emek verirler ve Uşak 9 Temmuz 1953’ te il olur.

Rahmetli babam Yusuf Aysal Demokrat Parti’den 9. Dönem (1950-1954) ve 10. Dönem (1954 - 1957) Kütahya Milletvekili seçilerek TBMM'de ülkesine mebus olarak hizmet vermeye büyük gayret göstermiştir. Hizmet dolu geçen bir hayatı olan Yusuf Aysal genç yaşta 1961 yılında vefat etti .

Bende tüm hayatım boyunca ona layık olmaya çalışan bir evlat olarak ülkeme canla başla hizmet etmeye gayret ettim ömrünün sonuna kadar da bu amaçla hedeflerim olacak.

Bizler Uşak’ta doğmadık ancak ben her zaman bir Uşaklı olarak yaşadım .Uşak’a her geldiğimde ayrı bir heyecan yaşarım, Uşak’lı olmaktan büyük gurur duyuyorum.

UŞAK’IN İL OLMASI

Uşak, Osmanlı hâkimiyetine girdikten sonra yapılan idari taksimata göre, Anadolu Eyaleti'ne bağlı olan Kütahya Sancağı'nın bir kazası olarak gösterilmiştir. Gerek Kazaskerlik Defteri, gerekse 1831 yılında Osmanlı Devleti'nde yapılmış olan nüfus sayımı ve H.1248-1255 (M.1832-1839) tarihli Uşak Şeriyye sicillerinde, hükümlerin Uşak kazası diye geçmesi; Uşak'ın 18.yüzyılda da Kütahya Sancağı'na bağlı bir kaza olduğunu doğrulamaktadır. 1836 yılında Anadolu'nun idari yapısında değişiklikler olması dolayısıyla Anadolu Eyaleti'ne bağlı olan Kütahya Sancağı, Hüdavendigâr Vilayeti'ne bağlanmıştır. Böylece Uşak, Hüdavendigâr Vilayeti'nin Kütahya Sancağı'na bağlı bir kazası durumuna gelmiştir.' 1287 Hicri yılında ilk nüshası çıkan Hüdavendigâr vilayeti salnamesinde Uşak'ın kaza olduğu; Gediz, Banaz ve Göbek'in ise kazaya bağlı nahiyelerden bulunduğu kayıt edilmiştir. Uzun yıllar Kütahya'ya bağlı kalan Uşak, 9 Temmuz 1953'te kabul edilen ve 15 Temmuz 1953 tarih ve 8458 Sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 6129 sayılı "Yeniden Bir Vilayet ve Dört Kaza Kurulması Hakkında Kanun" ile dönemin iktidar partisi olan Demokrat Parti zamanında il olmuştur. İçişleri Bakanlığı, Uşak'ın il olması hususunda çıkarılan kanunun resmi gazetede yayınlanmasından yaklaşık 15 gün sonra dönemin Maraş Valisi Cemal Babaç'ı Uşak Valisi olarak tayin etmiştir. 11 Ağustos 1953 günü göreve başlayan Vali Cemal Babaç, 2 Mart 1954 tarihinde görevinden ayrılmak suretiyle toplamda 6 ay 22 gün süre ile Uşak'a hizmet etmiştir.

Uşak’ın il olması hususundaki gerekli sebeplerini yerinde gören İçişleri Komisyonu, tasarının aynen kabulüne çoğunlukla karar vermiştir. Alınan karar, İçişleri Komisyonu'nun, 1/584 Esas ve 67 Karar numarasıyla 29 Nisan 1953 günü Bütçe Komisyonu'na da havale edilmek üzere Meclis Başkanlığı'na sunulmuştur.

Komisyonca onaylanan tasarının altına imza atan isimler şöyledir,

İçişleri Komisyonu Başkanı DP Edirne Milletvekili Rükneddin Nasuhioğlu, Başkan Vekili DP Bursa Milletvekili Necdet Yılmaz, Komisyon Sözcüsü DP Amasya Milletvekili Kemal Eren, Kâtip DP Muğla Milletvekili Yavuz Başer, Üyeler DP Balıkesir Milletvekili Selâhattin Başkan, DP Çoruh Milletvekili Zihni Ural, DP Erzurum Milletvekili Mustafa Zeren, DP İstanbul Milletvekili Celal Türkgeldi, DP Kırklareli Milletvekili Faik Üstün, DP Kütahya Milletvekili Yusuf Aysal, DP Kütahya Milletvekili Besim Besin, DP Ordu Milletvekili Feyzi Boztepe, DP Niğde Milletve- kili Ferit Ecer ve DP Samsun Milletvekili Muhittin Özkefeli.

KAYNAK: Buğra İnal, II.Uşak Sempozyumu,Cilt:II,(Uşak-20011).s:635,637

1966 yılında Uşak'ta doğan Aladdin Bozkuşluoğlu, çocuk yaşlarda babasının yanında başladığı saraçlık mesleğini hiç bırakmadığını söyledi. 1980 yılından bu yana deri işçiliğiyle uğraştığını belirten Bozkuşluoğlu, yıllardır aynı özenle üretim yaptıklarını ifade etti.

Binek atları, cirit atları ve çeşitli hayvan ekipmanları ürettiklerini söyleyen Bozkuşluoğlu, saraçlığın sadece bir meslek değil, sabır ve ustalık isteyen geleneksel bir el sanatı olduğuna dikkat çekti.

Makine kullanımının bazı aşamalarda kolaylık sağladığını ancak işin özünün hala el emeğine dayandığını belirten Bozkuşluoğlu, ürettikleri her ürünün büyük bölümünü kendi elleriyle şekillendirdiklerini söyledi.

Kaliteli işçiliğin zaman içerisinde müşteriler tarafından fark edildiğini dile getiren Bozkuşluoğlu, farklı ustaları deneyen birçok kişinin yeniden kendilerine döndüğünü belirterek, yılların verdiği tecrübenin kolay kazanılmadığını ifade etti.

Saraçlık mesleğinde son yıllarda farklı bir anlayışın oluştuğunu belirten Aladdin Bozkuşluoğlu, çıraklık kültürünün giderek zayıfladığına dikkat çekti.

Mesleğin inceliklerini öğrenmeden sadece makine kullanarak kendisini usta olarak tanıtan kişilerin arttığını söyleyen Bozkuşluoğlu, gerçek ustalığın yıllar süren emekle kazanıldığını vurguladı.

Bozkuşluoğlu, buna rağmen rekabetten rahatsız olmadıklarını belirterek, "İnsanlar farklı yerlerde iş yaptırıyor, sonra kalite farkını görünce tekrar bize geliyor. İşçiliğimizi o zaman daha iyi anlıyorlar." ifadelerini kullandı.

Uşak'ın geçmişte saraçlık denildiğinde Ege Bölgesi'nin önemli merkezlerinden biri olduğunu anlatan Bozkuşluoğlu, bugün ise o günlerden geriye çok az ustanın kaldığını söyledi.

Eskiden şehir merkezindeki Saraçlar Sokağı'nda yaklaşık 15 saraç dükkanının faaliyet gösterdiğini belirten Bozkuşluoğlu, yıllar içinde mesleğin giderek yok olmaya başladığını dile getirdi.

Kentsel dönüşüm nedeniyle eski dükkanlarından ayrılarak bugünkü iş yerlerine taşındıklarını anlatan Bozkuşluoğlu, o eski çarşı kültürünün artık yalnızca hatıralarda yaşadığını ifade etti.

Bugün iş yerinde oğlu İsmail Bozkuşluoğlu ile birlikte çalışan Aladdin Bozkuşluoğlu, yeni neslin mesleğe ilgi göstermemesinden yakındı.

Çırak yetişmediğini söyleyen Bozkuşluoğlu, saraçlık gibi geleneksel el sanatlarının geleceği açısından bunun önemli bir sorun olduğunu belirtti.

Mesleğini severek yaptığını vurgulayan deneyimli usta, "Benim için işimizin bir zorluğu yok. İnsan yaptığı işi severse hiçbir zorluk hissetmez. Biz oğlumla birlikte çalışıyoruz ama dışarıdan çırak gelmiyor. Mesleğin devam etmesi için gençlerin bu işlere ilgi göstermesi gerekiyor." dedi.

Yapılan açıklamaya göre, 10 Temmuz Cuma günü saat 20.00'de Huzurpark Ferdi Zeyrek Amfi Tiyatrosu'nda gerçekleştirilecek olan tiyatro gösterisi, yaşanan teknik sorunlar sebebiyle seyirciyle buluşamayacak.

Yetkililer, oyuna bilet alan vatandaşların mağduriyet yaşamaması için bilet iadelerinin satın alma işleminin gerçekleştirildiği platformlar üzerinden yapılacağını bildirdi.

Uşak Belediyesi Kültür ve Sosyal İşler Müdürlüğü tarafından yapılan duyuruda, vatandaşların gösterdiği anlayış için teşekkür edilerek, "Anlayışınız için teşekkür ederiz." ifadelerine yer verildi.

Oyunun ileri bir tarihte yeniden sahnelenip sahnelenmeyeceğine ilişkin ise henüz resmi bir açıklama yapılmadı.

UTSO yönetimi tarafından yapılan açıklamada; “Uşak Ticaret ve Sanayi Odası olarak, ilimizin yerel değerlerini korumaya ve tanıtmaya devam ediyoruz.
Bu kapsamda Uşak Keten Tohumu, coğrafi işaretle tescillenerek kentin tescilli ürünleri arasındaki yerini aldı.
Uşak’ın üretim kültürüne, yöresel mirasına ve marka değerine katkı sağlayan bu tescilden gurur duyuyoruz.” ifadelerine yer verildi.

Daha Önce Coğrafi İşaret alan Uşak Ürünleri:

Yemek ve Baharat: Granül yapıdaki meşhur Uşak Tarhanası, Uşak Haşhaş Ezmesi, Uşak Susamı ve Uşak Keten Tohumu.

Tatlı ve Helvalar: Uşak Helvası, Uşak Gelin Helvası / Tatlısı ve Uşak Baklavası.

Dokuma: Kök boya ve geleneksel motiflerle işlenen Uşak Halısı ve Eşme Yörük

(UTSO)

Uşak Turizm ve Kültür Müdürlüğünde şef olarak çalışan Türkolog ve Halk Bilimci Murat Erşad Al, Dudu Nine ve Asım’ın öyküsünü şöyle aktarır

Gençlik Baharı ve İlk Sızı

Bundan yıllar önce, köyün kekik kokulu yamaçlarında iki genç yürek çarpar birbirine. Biri köyün gözbebeği, fidan gibi Dudu; diğeri ise dürüstlüğüyle, mertliğiyle bilinen delikanlı Asım. Onların sevdası, dağların arkasından doğan güneş gibi saf ve berraktır. Gizli gizli buluştukları çeşme başları, birbirlerine verdikleri sözlerle şenlenir. Asım’ın niyetidir ilk hasatta Dudu’yu istemek, onunla aynı damın altında yaşlanmak.

Ancak kader, dağ rüzgârları gibidir; sert eser ve yön sormaz.

Dudu’nun babası, kızını köyün ileri gelenlerinden, varlıklı bir başkasıyla evlendirmeye karar verir. Dudu günlerce ağlar, diller döker ama nafile. O dönemin töresi, büyüklerin sözü çiğnenemez bir duvardır. Dudu, kalbini Asım’da bırakarak, hiç istemediği bir adamın peşinden, telli duvaklı başka bir eve gelin gider.

Ayrılık ve Gurbet

Bu evlilik, Asım’ın dünyasını başına yıkar. Sevdiğinin başkasına yar olduğunu görmek, bu dağları ona dar eder. İçindeki yangına ne köyün havası çare olur ne de dertleştiği dostları. Bu acıya daha fazla dayanamayan Asım, bir sabah heybesini toplar. Arkasına bile bakmadan, o zamanlar pek çok Anadolu gencinin yaptığı gibi, çok uzaklara… Almanya’ya gurbete gider. Gidiş o gidiştir; köyden ayağını tamamen keser, bir daha ne bir mektubu gelir ne de ondan bir haber alınır. Asım, adeta sisli dağların arasında kaybolup gider.

Fakat dünya evinde de adalet tez işlemez. Dudu’nun evlendirildiği adam, ona ne sıcak bir yuva verir ne de kıymetini bilir. Birkaç yıl süren mutsuz bir evliliğin ardından, Dudu’yu arkasında hiçbir şey bırakmadan terk edip köyden gider.

Dudu, genç yaşında yapayalnız kalır. Ama o, dağ köylerinin o mağrur ve dik duruşlu kadınlarındandır. Kimseye eyvallah etmez, kaderine küsüp köşesine çekilmez. Toprağına tutunur, ömrünü vakur bir sessizlikle sürdürür.

Bugün: 72 Yaşın Sessizliği

Aradan upuzun on yıllar geçer… Bugün Dudu Nine, 72 yaşında, yüzündeki her çizgisinde o dağların, o eski sevdanın ve yalnızlığın izini taşıyan bilge bir çınardır.

Köyün yükseklerinde, ahşap evinin önünde oturup uzağa, dağların kıvrılarak uzandığı gurbet yollarına baktığında akrabaları bilir ki o, aslında 72 yaşındaki bir ihtiyar değil; kalbi hâlâ o çeşme başında kalan genç kızdır. Kulakları her kapı çalınışında, her yabancı ayak sesinde ister istemez bir anlığına sızlar.

Asım’dan ise hâlâ hiçbir haber yoktur. Kimi "Gurbet elde kendine başka bir hayat kurdu" der, kimi "O acıyla fazla yaşamadı, toprak oldu" diye fısıldar. Ama hikâyenin aslı, Denizli’nin o dumanlı dağlarında, iki insanın ruhunda kilitli kalmıştır.

Bir Dağ Türküsü Gibi...

Dudu Nine, bitip tükenmeyen o derin sessizliğiyle, Anadolu’nun yarım kalmış, gurbetle ve sabırla yoğrulmuş binlerce hikâyesinden birinin yaşayan son şahididir. Onun hikâyesi, kavuşamamış ama birbirinden de kopamamış iki yüreğin sessiz ağıtıdır. Bizde bu hikayeyi bizzat Dudu Nine'den dinleyince ona söz verdik türkü yapacağımızı... Ortaya bu çıktı...

Ancak kader, dağ rüzgârları gibidir; sert eser ve yön sormaz.

Renkli kostümler, ritmik müzikler ve uyumlu koreografilerle sahneye taşınan gösteride başta Uşak ve Ege Zeybeği olmak üzere Anadolu’nun dört bir yanından sunulan halay, horon ve diğer halk oyunları ve âşık ile maşuk gösterisi, izleyicilerden tam not aldı.

Salonu dolduran vatandaşlar zaman zaman alkışlarla ekibe eşlik etti. izleyicilerden tam not aldı. Etkinliğe Eşme İlçe Belediye Başkanvekili Zeki Işık da katıldı. Gösteri sonrası kısa bir değerlendirmede bulunan katılımcılar, ilçede bu tür kültürel faaliyetlerin artmasının memnuniyet verici olduğunu ifade etti.

Programın sonunda sahneye çıkan ekip üyeleri ve eğitmenler, izleyiciler tarafından uzun süre alkışlandı.

Eşme İlçe Belediye Başkanvekili Zeki Işık, organizasyonda emeği geçen tüm eğitmenlere, dansçılara ve destek verenlere teşekkür ederek çiçek takdim etti.

Okullar kapandı. Uşak’ta 64 bin 344 öğrenci tatile girdi. Sıcak yaz günlerinde öğrencilerin ve ailelerin sıkılmaması, kültürel ve sosyal yönden gelişimlerini tamamlamalarını sağlaması amacıyla ‘Mahalle Şenlikleri’ düzenledi.

Uşak Belediyesi’nden yapılan açıklamada; ilk şenlik düzenlenecek mahalle Karaağaç Mahallesi olarak tespit edildiği tespit edildiği belirtildi. Burada şenlik 8 Temmuz Çarşamba günü saat 20.00’de Karaağaç Semt Pazarı’nda düzenleniyor. Daha sonra yaz boyunca merkezde bulunan diğer mahallelerde şenlik sürecek.

Açıklamada şenliklerde; bando konseri, Kent orkestrası konseri, illüzyon gösterisi ve yarışmaların yer alacağı da belirtildi.

(UŞAK BELEDİYESİ)

Yerel gazeteci Nurullah Uygun’un Selendi ilçesinden bildirdiğine göre Manisa Büyükşehir Belediyesi Selendi Koordinatörü Durmuş Özdemir in Manisa programı dolasıyla katılım sağlayamadığı program, Saygı Duruşu ve İstiklal Marşı'nın okunmasıyla başladı. MASMEK İlçeler Koordinatörü Nursu Yavaş'ın da katıldığı programda, yıl boyunca Ev Tekstili Hazırlama, Kadın Üst Giyim Hazırlama, Makrome, Takı Tasarım, Kırkyama, Dekoratif Ev Aksesuarları ve Halk Oyunları kurslarında eğitim gören kursiyerlerin hazırladığı birbirinden değerli el emeği ürünler ziyaretçilerin beğenisine sunuldu.

Program kapsamında sahne alan Manisa Büyükşehir Belediyesi Selendi Koordinatörü Durmuş Özdemir'in önderliğinde hazırlayıp sunduğu MASMEK Halk Oyunları Ekibi, sergilediği yöresel halk oyunları gösterisiyle izleyicilerden büyük alkış aldı ve etkinliğe renk kattı.

Serginin açılış kurdelesi, Manisa Büyükşehir Belediyesi İlçeler Koordinatörü Nursu Yavaş, CHP Selendi İlçe Başkanı Cemil Kurt, CHP Selendi Kadın Kolları Başkanı Emine Şentürk, Manisa Büyükşehir Belediyesi Gençlik Merkezi öğretmenlerinden Enes Sarı ve kursiyer Yurdagül Ateş Kaya tarafından birlikte kesildi.

Yoğun programı nedeniyle açılışa daha sonra katılan Selendi Kaymakamı Mücahit Enes Yıldız, sergi alanını gezerek kursiyerlerin hazırladığı eserleri tek tek inceledi. Kursiyerler ve usta öğreticilerle sohbet eden Kaymakam Yıldız, yıl boyunca gösterdikleri emek ve özveriden dolayı kursiyerleri tebrik ederek teşekkür etti.

Programa ayrıca Selendi İlçe Jandarma Komutanı Yunus Emre Kurt, Selendi İlçe Emniyet Amiri Emre Gevancı, ilçe protokolü, siyasi parti temsilcileri, sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri ve çok sayıda vatandaş katıldı.

Kursiyerlerin yıl boyunca büyük emek ve özveriyle hazırladığı eserlerin yer aldığı sergi, ziyaretçilerden yoğun ilgi gördü. MASMEK 2025-2026 Eğitim-Öğretim Yılı Yıl Sonu Sergisi, 1 Temmuz Çarşamba gününe kadar üç gün boyunca vatandaşların ziyaretine açık olacak.

Sanat sınır tanımayan Sabri Özdemir, son olarak geçtiğimiz günlerde bir gezici burger karavanı üzerinde yaptığı sanatsal çalışmalarla büyük küçük herkesin ilgisini ve takdirini topladı. Sokakları renklendiren bu çalışma, ilçede adeta görsel bir şölen oluşturdu.
İşini büyük bir sevgi ve özveriyle sürdüren Uşaklı ressam Sabri Özdemir, gelecekteki en büyük hedefinin sanatını ve ürettiği eserleri çok daha geniş kitlelere ulaştırmak olduğunu ifade etti.

Eşme Belediyesi'nin kültür ve sanat etkinlikleri kapsamında sahneye koyduğu "Bardakçı Baba" adlı tiyatro oyunu, Atatürk Kültür Merkezi'nde vatandaşların beğenisine sunuldu. Salonu dolduran tiyatroseverler, oyunu ilgiyle takip ederken oyuncuların başarılı performansı büyük alkış aldı.

Gösterinin ardından açıklamada bulunan Eşme Belediyesi, kültür ve sanat faaliyetlerinin ilçede devam edeceğini belirterek, tiyatro ekibine ve etkinliğe katılım sağlayan vatandaşlara teşekkür etti.

Belediyeden yapılan açıklamada şu ifadelere yer verildi:

"Atatürk Kültür Merkezimizde Belediyemiz Tiyatro Ekibinin sahnelediği 'Bardakçı Baba' adlı oyuna tiyatro sever hemşehrilerimiz katılım sağladı. Sanat dolu bu güzel buluşmada emeği geçen tüm ekip arkadaşlarımıza ve salonumuzu dolduran değerli izleyicilerimize teşekkür ederiz."

Eşme Belediyesi, kültür ve sanat etkinlikleriyle vatandaşları bir araya getirmeye devam ederken, benzer organizasyonların önümüzdeki dönemde de süreceği belirtildi.

Tarihi yapı restorasyonunun sıradan bir inşaat işi olmadığını vurgulayan Kırca, yapılan her uygulamanın özgün mimariye uygun olması gerektiğini belirtti. Çalışmaların Kütahya Vakıflar Bölge Müdürlüğü denetiminde yürütüldüğünü ifade eden usta, en küçük detayın bile kontrol edildiğini söyledi.

Kırca, geçmişte kullanılan yapı tekniklerine de dikkat çekerek, “Eski binalar bugünkülerden daha sağlam. Çünkü horasan harcı kullanılmış. Kireç, kum ve yumurta beyazıyla hazırlanan bu harç, yapıya dayanıklılık kazandırıyor” dedi. Geleneksel yöntemlerin günümüzde yeterince bilinmediğini ifade eden Kırca, taşın yapısının bile bölgeden bölgeye değiştiğini ve buna göre işlem yapılması gerektiğini dile getirdi.

Mesleğin en büyük sorunlarından birinin eleman yetişmemesi olduğunu söyleyen Kırca, çırak bulmakta zorlandıklarını belirtti. “Bu iş kitapla öğrenilmez, uygulama gerekir. Ama ne yazık ki ne çırak var ne de bu işi öğretecek sistem” diyen Kırca, kendisinin de resmi olarak öğretici belge veremediğini ifade etti.

Restorasyon sürecinin yavaş ilerlemesinin doğal olduğunu söyleyen Kırca, bazı bina sahiplerinin bu durumu anlamakta zorlandığını belirtti. “Bu iş hız işi değil. Bu sanat. Aslına uygun yapmak zorundasın, yoksa yapılan işin hiçbir değeri kalmaz” diye konuştu.

Ağır işçilik gerektiren restorasyon çalışmalarında çoğu işlemin insan gücüyle yapıldığını anlatan Kırca, yüzlerce kiloluk taşların elle yerleştirildiğini belirtti. “Makine her yerde kullanılmaz. Bu işin ruhu el işçiliğinde” ifadelerini kullandı.

Uşak’ta Fransız ve Osmanlı mimarisinin izlerini taşıyan çok sayıda yapı bulunduğunu hatırlatan Kırca, bu eserlerin korunmasının büyük önem taşıdığını vurguladı. Daha önce Uşak Konağı ve Beylerbeyi gibi önemli yapıların restorasyonunda görev aldığını söyleyen usta, Uşak’taki birçok tarihi yapıda emeğinin bulunduğunu ifade etti.

Yanlış müdahalelerin tarihi dokuyu yok ettiğine dikkat çeken Kırca, işi ehil olmayan kişilere verenlerin sonradan pişman olduğunu belirtti. “Maliyet düşünülüp iş bilmeyene veriliyor, sonra geri dönüp düzeltmem isteniyor” diyen Kırca, bu tür hataların geri dönüşünün zor olduğunu söyledi.

Mesleğini severek yaptığını dile getiren Fikret Kırca, “Bu iş benim hayatım. 49 yıldır başka bir iş yapmadım. Sima olarak bilinmem ama yaptığım işi gören tanır” diyerek sözlerini tamamladı.

Şef Engin Büyükarslan yönetiminde sahne alan sanatçılar, seslendirdikleri birbirinden güzel eserlerle geceye renk katarken, konser alanını dolduran sanatseverler müziğin keyfini doyasıya yaşadı.

Yoğun katılımın gözlendiği etkinlikte, vatandaşlar sevilen şarkılara hep bir ağızdan eşlik ederek Atapark’ta adeta müzik şöleni oluşturdu. Gecenin ilerleyen saatlerine kadar süren konser, izleyicilerden tam not aldı.

Uşak Belediyesi Sosyal İşler ve Kültür Müdürlüğü tarafından yapılan açıklamada, “Uşak Musiki Derneği ve Uşak Kent Orkestrası iş birliğiyle, Şef Engin Büyükarslan yönetiminde gerçekleştirdiğimiz bu muazzam konserle Atapark’ta unutulmaz bir geceye imza attık. Sanatsever halkımızın yoğun ilgisi ve katılımıyla şarkılarımız geceyi aydınlattı. Bizleri bu anlamlı gecede yalnız bırakmayan tüm kıymetli hemşehrilerimize teşekkür ederiz. Sanatla dolu yeni etkinliklerde buluşmak üzere” ifadelerine yer verildi.

Uşak Belediyesi, kentte kültür ve sanat faaliyetlerini artırmaya yönelik etkinliklerin önümüzdeki dönemde de devam edeceğini bildirdi.

(UŞAK BELEDİYESİ)

Huzurparak Ferdi Zeyrek Amfi Tiyatrosunda sunulan programa İçişleri Bakan Yardımcısı Ali Çelik, Uşak Milletvekili Sayın Opr. Dr. İsmail Güneş, Vali Vekili Ali Nazım Balcıoğlu, Belediye Başkan Vekili Hatice Terekeci Özkan, Uşak Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Ahmet DEMİR, il protokolü, İl Millî Eğitim Müdürü Halil Yücel ve çok sayıda Uşaklı katıldı.

İl Millî Eğitim Müdürü Halil Yücel, emeği ve medeniyet tasavvuruyla şekillenmiş büyük bir vatan olduğunu vurguladı. Bu kadim mirasın öğretmenler ve öğrencilerimizin gayretleriyle gelecek nesillere aktarılmasının maarif camiasının en önemli sorumluluklarından biri olduğunu ifade etti. Sahnede yükselen her ezginin ve atılan her adımın, milletimizin bin yıllık hafızasını yaşatan güçlü birer değer taşıdığını belirten Yücel, gösteride emeği geçen tüm öğretmen ve öğrencileri tebrik etti ve “Kültürel mirasımızın yaşatılmasına katkı sunan tüm katılımcılarımıza ve bizleri yalnız bırakmayan kıymetli hemşehrilerimize teşekkür ediyoruz.” dedi.

Belediye Başkan Vekili Av. Hatice Terekeci Özkan, Buğlem Karataş’ın birbirinden değerli eserlerinden oluşan resim sergisini gezdi ve beğendi.

Genç sanatçıyı tebrik eden Başkan Vekili Özkan, sanat yolculuğunda başarılarının artarak devam etmesini temenni etti.