Sosyal Güvenlik Kurumu Uşak İl Müdürlüğü, Sosyal Güvenlik Haftası kapsamında yaptığı açıklamada kayıt dışı istihdamın Türkiye’nin en önemli sosyal ve ekonomik sorunlarından biri olmaya devam ettiğini vurguladı. Kurum yetkilileri, sigortasız işçi çalıştırmanın yalnızca çalışanların geleceğini değil, işletmelerin sürdürülebilirliğini ve ülke ekonomisini de tehdit ettiğine dikkat çekti.
Yapılan açıklamada, kayıt dışı istihdamın yalnızca işçinin SGK’ya hiç bildirilmemesi anlamına gelmediği, eksik gün ya da düşük ücret bildiriminin de aynı kapsamda değerlendirildiği ifade edildi. Çalışanların sigortalı çalışmasının anayasal hak olduğu belirtilirken, işverenlerin bu konuda taviz vermemesi gerektiği kaydedildi.
“İyi Niyet Gibi Görünüyor Ama Büyük Risk Taşıyor”
SGK yetkilileri, bazı çalışanların emekli maaşı, sosyal yardım veya sağlık güvencesini kaybetmemek adına kayıt dışı çalışmayı talep edebildiğini belirtti. Ancak bu durumun işveren açısından ağır yaptırımlara yol açabileceği vurgulandı.
Açıklamada, “Çalışanın kendi isteğiyle sigortasız çalışmayı kabul etmesi hukuken geçerli değildir. Bu tür uygulamalar iyi niyet gibi görünse de ciddi mali ve hukuki sonuçlar doğurur” ifadelerine yer verildi.
Sigortasız Çalışan Neleri Kaybediyor?
Kurum tarafından yapılan bilgilendirmede, kayıt dışı çalışan kişilerin çok sayıda temel haktan mahrum kaldığı belirtildi. Buna göre sigortasız çalışanlar:
Emeklilik hakkını kaybediyor
İş kazalarında güvence dışında kalıyor
İşsizlik maaşından yararlanamıyor
Sağlık hizmetlerine erişimde sorun yaşayabiliyor
Malullük ve ölüm aylığı haklarından faydalanamıyor
Kıdem ve ihbar tazminatı gibi temel işçi haklarını alamıyor
Özellikle iş kazaları konusunda ciddi risklere dikkat çeken yetkililer, sigortasız çalışanların büyük mağduriyet yaşayabildiğini ifade etti.
İşverenleri Bekleyen Ağır Yaptırımlar
Açıklamada yalnızca çalışanların değil, işverenlerin de kayıt dışı istihdam nedeniyle büyük zarar gördüğü belirtildi. SGK, kayıt dışı işçi çalıştıran işletmelerin yüksek idari para cezaları, teşvik iptalleri ve dava süreçleriyle karşı karşıya kalabileceğini bildirdi.
Ayrıca kayıt dışı istihdamın;
Haksız rekabete yol açtığı
Vergi kaybını artırdığı
Ekonomik dengeleri bozduğu
Sosyal güvenlik sistemini zayıflattığı
Gelir dağılımında adaletsizliğe neden olduğu
vurgulandı.
Ücret Ödemelerinde Banka Şartı
SGK Uşak İl Müdürlüğü, Türkiye genelinde 3 ve daha fazla işçi çalıştıran işletmelerde maaş ödemelerinin banka aracılığıyla yapılmasının zorunlu olduğunu da hatırlattı. Kurala uymayan işletmeler hakkında her çalışan ve her ay için ayrı ayrı idari işlem uygulanabileceği ifade edildi.
Şikayet ve İhbar Nasıl Yapılıyor?
Sigortasız çalıştırıldığını düşünen vatandaşların;
e-Devlet sistemi
ALO 170 hattı
SGK İl Müdürlükleri
CİMER
üzerinden ihbar ve şikayette bulunabileceği belirtildi.
Yetkililer açıklamanın sonunda kayıtlı istihdamın sadece bir zorunluluk değil, ülkenin geleceğine yapılan yatırım olduğunu vurgulayarak şu mesajı verdi: “Sigorta ile iş güvende, işçi güvende; gelecek güvende.”
